{"id":3388,"date":"2020-06-20T10:55:00","date_gmt":"2020-06-20T06:55:00","guid":{"rendered":"http:\/\/dodoqezeti.az\/en_US\/2020\/06\/20\/h%c9%99kim-komarovski-koronavirusa-inanmayanlarda-sad%c9%99c%c9%99-agil-qitligi-var\/"},"modified":"2020-06-20T10:55:00","modified_gmt":"2020-06-20T06:55:00","slug":"h%c9%99kim-komarovski-koronavirusa-inanmayanlarda-sad%c9%99c%c9%99-agil-qitligi-var","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/dodoqezeti.az\/az\/2020\/06\/20\/h%c9%99kim-komarovski-koronavirusa-inanmayanlarda-sad%c9%99c%c9%99-agil-qitligi-var\/","title":{"rendered":"H\u0259kim Komarovski: \u201cKoronavirusa inanmayanlarda, sad\u0259c\u0259, a\u011f\u0131l q\u0131tl\u0131\u011f\u0131 var\u201d"},"content":{"rendered":"<p><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/cdn.oxu.az\/uploads\/W1siZiIsIjIwMjAvMDYvMjAvMTAvMjEvNDMvY2ZhMjY1NzktNjY4My00NGUwLThiMTYtZGQ4NGIwNTQ0MGE4L2VzYXMuanBnIl0sWyJwIiwiZW5jb2RlIiwianBnIiwiLXF1YWxpdHkgODAiXSxbInAiLCJ0aHVtYiIsIjYyMHg0NjVcdTAwM2UiXV0?sha=a4b4075951d9b6cb\" \/><\/p>\n<div><meta name=\"viewport\" content=\"width=device-width, initial-scale=1\"\/><\/p>\n<p>\u00dcm\u00fcmd\u00fcnya S\u0259hiyy\u0259 T\u0259\u015fkilat\u0131n\u0131n Avropa Regional B\u00fcrosunun direktoru Hans Kl\u00fcge iyunun 18-d\u0259\u00a0&#8211; c\u00fcm\u0259 ax\u015fam\u0131 ke\u00e7irdiyi brifinqd\u0259\u00a0bir \u00e7ox Avropa \u00f6lk\u0259l\u0259rind\u0259 koronavirus pandemiyas\u0131n\u0131n h\u0259l\u0259 d\u0259 aktiv m\u0259rh\u0259l\u0259d\u0259 oldu\u011funu v\u0259 \u0259vv\u0259l infeksiya hallar\u0131nda azalma m\u00fc\u015fahid\u0259 olunsa da, haz\u0131rda \u00fcmumi yoluxma g\u00f6st\u0259ricisinin \u0259h\u0259miyy\u0259tli d\u0259r\u0259c\u0259d\u0259 artd\u0131\u011f\u0131n\u0131 bildirib.<\/p>\n<p>Yoluxma hallar\u0131n\u0131n artd\u0131\u011f\u0131 \u00f6lk\u0259l\u0259r aras\u0131nda Hans Kl\u00fcge\u00a0Az\u0259rbaycan\u0131n da ad\u0131n\u0131 \u00e7\u0259kib. \u00c7\u0259tin ki, Az\u0259rbaycanda karantin rejiminin avqustun 1-d\u0259k uzad\u0131lmas\u0131 bar\u0259d\u0259 q\u0259rar t\u0259sad\u00fcf\u0259n q\u0259bul edilib, bundan \u0259lav\u0259, Bak\u0131da, Sumqay\u0131tda, G\u0259nc\u0259d\u0259, L\u0259nk\u0259ran, Yevlax, Masall\u0131, C\u0259lilabad v\u0259 Ab\u015feron rayonlar\u0131nda SMS x\u0259b\u0259rdarl\u0131q rejimi iki h\u0259ft\u0259lik b\u0259rpa edilib.<\/p>\n<p>U\u015faqlar\u0131n sa\u011flaml\u0131\u011f\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131 kitablar\u0131n m\u00fc\u0259llifi, tan\u0131nm\u0131\u015f h\u0259kim, sovet v\u0259 Ukrayna pediatr\u0131, \u201cDoktor Komarovskinin m\u0259kt\u0259bi\u201d televiziya \u015fousunun apar\u0131c\u0131s\u0131 Yevgeni Komarovski <strong><a href=\"https:\/\/media.az\/society\/1067780599\/ya-zhelayu-bahramu-bagirzade-vyzdorovleniyana-voprosy-mediaaz-otvechaet-doktor-komarovskiy\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">Media.Az<\/a><\/strong>-a m\u00fcsahib\u0259sind\u0259 yaranm\u0131\u015f v\u0259ziyy\u0259ti \u015f\u0259rh edib.<\/p>\n<p><strong>&#8211; Az\u0259rbaycanda bir ne\u00e7\u0259 yum\u015fald\u0131lma m\u0259rh\u0259l\u0259sind\u0259n sonra karantin rejimi yenid\u0259n s\u0259rtl\u0259\u015fdirilir. Ayd\u0131nd\u0131r ki, i<\/strong><strong>nsanlar k\u00fc\u00e7\u0259l\u0259r\u0259 \u00e7\u0131xd<\/strong><strong>\u0131lar<\/strong><strong>, ticar\u0259t m\u0259rk\u0259zl\u0259rin\u0259 <\/strong><strong>getdil\u0259r<\/strong><strong>, sosial m\u0259saf\u0259ni <\/strong><strong>g\u00f6zl\u0259m\u0259dil\u0259r<\/strong><strong>. N\u0259tic\u0259d\u0259, \u00f6lk\u0259d\u0259 koronavirus<\/strong><strong>a yoluxmada k\u0259skin art\u0131m<\/strong><strong> oldu.<\/strong><\/p>\n<p>&#8211; D\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcr\u0259m ki, s\u00f6hb\u0259t t\u0259kc\u0259, bel\u0259 dey\u0259k, insanlar\u0131n sosial m\u0259saf\u0259ni pozmas\u0131ndan getmir. B\u00fct\u00fcn bunlar psixoloji bax\u0131mdan asanl\u0131qla izah olunur. \u0130nsanlar\u0131n \u00fcnsiyy\u0259t olmadan m\u0259hdudiyy\u0259t rejimind\u0259 ya\u015faya bilm\u0259y\u0259c\u0259yi ayd\u0131nd\u0131r. Art\u0131q bir ne\u00e7\u0259 ayd\u0131r ki, onlar h\u0259r yerd\u0259 \u201ckoronavirus\u201d s\u00f6z\u00fcn\u00fc e\u015fidirl\u0259r, \u0259hali bununla bar\u0131\u015f\u0131b, qorxmaqdan \u0259l \u00e7\u0259kib. Buna g\u00f6r\u0259, infeksiyan\u0131n artmas\u0131 qanunauy\u011fundur.<\/p>\n<p><strong>&#8211; B\u0259s \u0259g\u0259r bel\u0259 dem\u0259k m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcrs\u0259, qon\u015fu G\u00fcrc\u00fcstan fenomenini nec\u0259 izah etm\u0259k olar? <\/strong><strong>C\u0259nubi Qafqazda<\/strong><strong>k\u0131<\/strong><strong> \u00f6lk\u0259\u00a0<\/strong><strong>lap <\/strong><strong>\u0259vv\u0259ld\u0259n s\u0259rt t\u0259dbirl\u0259r g\u00f6rd\u00fc. <\/strong><strong>Lakin<\/strong> <strong>orada <\/strong><strong>son<\/strong> <strong>bir<\/strong> <strong>ne<\/strong><strong>\u00e7\u0259 <\/strong><strong>g<\/strong><strong>\u00fc<\/strong><strong>nd<\/strong><strong>\u0259 <\/strong><strong>ya \u00fcmumiyy\u0259tl\u0259 yoluxma olmur, ya da bir ne\u00e7\u0259 n\u0259f\u0259r olur&#8230;<\/strong><\/p>\n<p>&#8211; B\u0259s sizin G\u00fcrc\u00fcstanda n\u0259 q\u0259d\u0259r test apar\u0131lmas\u0131\u00a0bar\u0259d\u0259 m\u0259lumat\u0131n\u0131z var?<\/p>\n<p><strong>&#8211; Az\u0259rbaycan haqq\u0131nda dey\u0259 bil\u0259r\u0259m &#8211; 10 milyon \u0259haliy\u0259 400 mind\u0259n \u00e7ox. Ancaq G\u00fcrc\u00fcstanla ba\u011fl\u0131 d\u0259qiq m\u0259lumat\u0131m yoxdur.<\/strong><\/p>\n<p>&#8211; Bu, prinsipial m\u0259qamd\u0131r. Kiprd\u0259 COVID-19-a yeni yoluxma hal\u0131n\u0131n olmamas\u0131 bar\u0259d\u0259 m\u0259lumat ald\u0131qda, buna inana bil\u0259r\u0259m. Bu, h\u0259qiq\u0259t\u0259 b\u0259nz\u0259yir, \u00e7\u00fcnki oraya yaln\u0131z t\u0259yyar\u0259 il\u0259 ged\u0259 bil\u0259rsiniz, b\u00fct\u00fcn g\u0259l\u0259nl\u0259r is\u0259 d\u0259rhal test olunur. Ancaq G\u00fcrc\u00fcstana g\u0259ldikd\u0259, yox. \u00c7\u00fcnki \u0259trafda (qon\u015fu \u00f6lk\u0259l\u0259rd\u0259 &#8211; red.) probleml\u0259r var. Bu, daha \u00e7ox turizm m\u00f6vs\u00fcm\u00fcn\u00fc xilas etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn reklama b\u0259nz\u0259yir.<\/p>\n<p><strong>&#8211; Tam\u00a0tibbi olmasa da, ba\u015fqa bir m\u0259s\u0259l\u0259 il\u0259 ba\u011fl\u0131 fikirl\u0259rinizi soru\u015fmaq ist\u0259yir\u0259m. Bizd\u0259 d\u0259 bir \u00e7ox \u00f6lk\u0259l\u0259rd\u0259 oldu\u011fu kimi, koronavirusun m\u00f6vcudlu\u011funu inkar ed\u0259n \u201csekta\u201d m\u00f6vcuddur. \u0130\u015f o yer\u0259 \u00e7at\u0131b ki, b\u0259zil\u0259ri COVID-19-a yaln\u0131z yax\u0131nlar\u0131 \u00f6ld\u00fckd\u0259n sonra \u201cinanacaqlar\u0131n\u0131\u201d yaz\u0131rlar. Bu n\u0259dir v\u0259 \u00fcmumiyy\u0259tl\u0259, bu hal\u0131 nec\u0259 izah etm\u0259k olar?<\/strong><\/p>\n<p>&#8211; Bunu s\u00f6yl\u0259m\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn b\u00f6y\u00fck a\u011f\u0131l sahibi olmaq laz\u0131m deyil. \u00c7ox g\u00fcman ki, \u0259ksin\u0259dir. X\u0259st\u0259liy\u0259 inanmaq \u00fc\u00e7\u00fcn kimis\u0259 \u00f6ld\u00fcrm\u0259si v\u0259 ya insan\u0131 x\u0259st\u0259xana \u00e7arpay\u0131s\u0131na g\u0259tirm\u0259si laz\u0131md\u0131r? Bir daha t\u0259krar edir\u0259m, \u00e7ox g\u00fcman ki, bunu iddia ed\u0259nl\u0259r beyin q\u0131tl\u0131\u011f\u0131 olanlard\u0131r. T\u0259\u0259ss\u00fcf\u00a0olsun ki, insanlar \u00e7ox idar\u0259olunand\u0131r, son hadis\u0259l\u0259r bunun s\u00fcbutudur. T\u0259hsil s\u0259viyy\u0259si he\u00e7 d\u0259 y\u00fcks\u0259k deyil. \u0130nsanlar d\u00f6vl\u0259t xadiml\u0259rinin dedikl\u0259rind\u0259 ba\u015fqa m\u0259na axtarma\u011fa meyillidirl\u0259r. Sosial \u015f\u0259b\u0259k\u0259l\u0259r is\u0259, \u00fcmumiyy\u0259tl\u0259, manipulyasiya mexanizmdir.<\/p>\n<p>Eyni zamanda, qeyd etm\u0259k ist\u0259yir\u0259m ki, insanlar art\u0131q koronavirus m\u00f6vzusundan bezibl\u0259r. Fevral-mart aylar\u0131nda g\u00fcnd\u0259 COVID-19-la ba\u011fl\u0131 suallar\u0131n verildiyi 500-d\u0259n 600-\u0259 q\u0259d\u0259r m\u0259ktub al\u0131rd\u0131m. B\u0259s indi? Bu m\u00f6vzuda g\u00fcnd\u0259 maksimum \u00fc\u00e7 m\u0259ktub g\u0259lir v\u0259 bu, d\u00fcnyan\u0131n b\u00fct\u00fcn \u00f6lk\u0259l\u0259ri \u00fczr\u0259 yoluxanlar\u0131n say\u0131n\u0131n artmas\u0131na baxmayaraq, bel\u0259dir. \u0130nsanlar, sad\u0259c\u0259, bu bar\u0259d\u0259 e\u015fitm\u0259k ist\u0259mirl\u0259r, onlar yorulublar.<\/p>\n<p><strong>&#8211; Koronavirus x\u0259st\u0259l\u0259rini tez-tez a\u011fciy\u0259rl\u0259rin s\u00fcni ventilyasiyas\u0131 aparat\u0131na qo\u015furlar. Lakin b\u0259zi hallarda EKMO (ekstrakorporal membran oksigenl\u0259\u015fdirm\u0259 cihaz\u0131) istifad\u0259 olunur. Bu cihazdan bizd\u0259 b\u00fct\u00fcn \u00f6lk\u0259nin sevdiyi \u018fm\u0259kdar artist B\u0259hram Ba\u011f\u0131rzad\u0259nin m\u00fcalic\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn istifad\u0259 olunur. A\u011fciy\u0259rl\u0259rin s\u00fcni ventilyasiyas\u0131 aparat\u0131 il\u0259 EKMO aras\u0131nda\u00a0f\u0259rq n\u0259dir?<\/strong><\/p>\n<p>&#8211; A\u011fciy\u0259rl\u0259rin s\u00fcni ventilyasiyas\u0131 aparat\u0131, \u0259slind\u0259, nasos kimi \u00e7al\u0131\u015fan, a\u011fciy\u0259rl\u0259r\u0259 hava \u00e7atd\u0131ran v\u0259 daha sonra onu pompalamaqla x\u0259st\u0259nin n\u0259f\u0259s almas\u0131na yard\u0131m ed\u0259n qur\u011fudur. Bu cihaz keyfiyy\u0259tli olarsa, hava t\u0259chizat\u0131 t\u0259zyiqini t\u0259nziml\u0259y\u0259, onu t\u0259mizl\u0259y\u0259, n\u0259ml\u0259ndir\u0259 v\u0259 s. ed\u0259 bil\u0259r. \u018fg\u0259r a\u011fciy\u0259rl\u0259rin z\u0259d\u0259l\u0259nm\u0259si total xarakter da\u015f\u0131y\u0131rsa, o zaman bu aparat he\u00e7 n\u0259y\u0259 yaram\u0131r.<\/p>\n<p>EKMO is\u0259 ba\u015fqa \u015feydir. \u018fslind\u0259, bu, s\u00fcni a\u011fciy\u0259rdir, qan aparatdan ke\u00e7ir, oksigenl\u0259 z\u0259nginl\u0259\u015fir. Bel\u0259likl\u0259, vaxt qazan\u0131l\u0131r ki, orqanizm immunitetin hesab\u0131na a\u011fciy\u0259rl\u0259rd\u0259ki infeksiyan\u0131 m\u0259\u011flub etsin. Bu, \u0259lb\u0259tt\u0259 ki, bahal\u0131 prosedurdur. Sa\u011falma \u015fans\u0131 var, amma EKMO-dan istifad\u0259 olunursa, dem\u0259li, v\u0259ziyy\u0259t m\u00fcr\u0259kk\u0259bdir. B\u0259hram Ba\u011f\u0131rzad\u0259 il\u0259 \u015f\u0259xs\u0259n tan\u0131\u015f olmasam da, onun sa\u011falmas\u0131n\u0131 arzu edir\u0259m!<\/p>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u00dcm\u00fcmd\u00fcnya S\u0259hiyy\u0259 T\u0259\u015fkilat\u0131n\u0131n Avropa Regional B\u00fcrosunun direktoru Hans Kl\u00fcge iyunun 18-d\u0259\u00a0&#8211; c\u00fcm\u0259 ax\u015fam\u0131 ke\u00e7irdiyi brifinqd\u0259\u00a0bir \u00e7ox Avropa \u00f6lk\u0259l\u0259rind\u0259 koronavirus pandemiyas\u0131n\u0131n h\u0259l\u0259 d\u0259 aktiv m\u0259rh\u0259l\u0259d\u0259 oldu\u011funu v\u0259 \u0259vv\u0259l infeksiya hallar\u0131nda azalma m\u00fc\u015fahid\u0259 olunsa da, haz\u0131rda \u00fcmumi yoluxma g\u00f6st\u0259ricisinin \u0259h\u0259miyy\u0259tli d\u0259r\u0259c\u0259d\u0259 artd\u0131\u011f\u0131n\u0131 bildirib. Yoluxma hallar\u0131n\u0131n artd\u0131\u011f\u0131 \u00f6lk\u0259l\u0259r aras\u0131nda Hans Kl\u00fcge\u00a0Az\u0259rbaycan\u0131n da ad\u0131n\u0131 \u00e7\u0259kib. \u00c7\u0259tin ki, Az\u0259rbaycanda karantin [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":3389,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[67,70,73,72,66,71,68,69,26],"tags":[],"class_list":["post-3388","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-dunya","category-elm-v-thsil","category-iqtisadiyyat","category-mdniyyt-xbrlr","category-olk","category-ordu","category-siyast","category-soubiznes","category-xbrlr"],"translation":{"provider":"WPGlobus","version":"3.0.2","language":"az","enabled_languages":["tl","az"],"languages":{"tl":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"az":{"title":false,"content":false,"excerpt":false}}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/dodoqezeti.az\/az\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3388","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/dodoqezeti.az\/az\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/dodoqezeti.az\/az\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dodoqezeti.az\/az\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dodoqezeti.az\/az\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3388"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/dodoqezeti.az\/az\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3388\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dodoqezeti.az\/az\/wp-json\/wp\/v2\/media\/3389"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/dodoqezeti.az\/az\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3388"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/dodoqezeti.az\/az\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3388"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/dodoqezeti.az\/az\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3388"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}