{"id":9121,"date":"2026-06-14T09:33:18","date_gmt":"2026-06-14T05:33:18","guid":{"rendered":"https:\/\/dodoqezeti.az\/?p=9121"},"modified":"2026-06-14T09:34:03","modified_gmt":"2026-06-14T05:34:03","slug":"sosial-s%c9%99b%c9%99k%c9%99l%c9%99r-v%c9%99-multikultural-subyektl%c9%99r","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/dodoqezeti.az\/az\/2026\/06\/14\/sosial-s%c9%99b%c9%99k%c9%99l%c9%99r-v%c9%99-multikultural-subyektl%c9%99r\/","title":{"rendered":"Sosial \u015f\u0259b\u0259k\u0259l\u0259r v\u0259 multikultural subyektl\u0259r"},"content":{"rendered":"<p><img decoding=\"async\" class=\"wp-image-9122 alignleft lazyload\" data-src=\"https:\/\/dodoqezeti.az\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/Screenshot-2026-06-14-093205-300x155.png\" alt=\"\" width=\"416\" height=\"215\" data-srcset=\"https:\/\/dodoqezeti.az\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/Screenshot-2026-06-14-093205-300x155.png 300w, https:\/\/dodoqezeti.az\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/Screenshot-2026-06-14-093205-768x398.png 768w, https:\/\/dodoqezeti.az\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/Screenshot-2026-06-14-093205.png 960w\" data-sizes=\"(max-width: 416px) 100vw, 416px\" src=\"data:image\/svg+xml;base64,PHN2ZyB3aWR0aD0iMSIgaGVpZ2h0PSIxIiB4bWxucz0iaHR0cDovL3d3dy53My5vcmcvMjAwMC9zdmciPjwvc3ZnPg==\" style=\"--smush-placeholder-width: 416px; --smush-placeholder-aspect-ratio: 416\/215;\" \/><\/p>\n<p><b>Bu g\u00fcn milli azl\u0131qlar \u00fc\u00e7\u00fcn sosial media t\u0259kc\u0259 \u00fcnsiyy\u0259t vasit\u0259si deyil, h\u0259m d\u0259 m\u0259d\u0259ni irsin qorunmas\u0131 v\u0259 kimlikl\u0259rinin g\u0259l\u0259c\u0259k n\u0259sill\u0259r\u0259 \u00f6t\u00fcr\u00fclm\u0259si bax\u0131m\u0131ndan strateji \u0259h\u0259miyy\u0259t da\u015f\u0131y\u0131r. Bu imkanlardan s\u0259m\u0259r\u0259li istifad\u0259 etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn ilk n\u00f6vb\u0259d\u0259 multikultural subyektl\u0259r \u00f6z m\u0259d\u0259niyy\u0259tl\u0259rin\u0259 v\u0259 d\u0259y\u0259rl\u0259rin\u0259 uy\u011fun r\u0259q\u0259msal m\u0259zmun yaratmal\u0131d\u0131rlar. Q\u0131sa videolar, hekay\u0259l\u0259r, g\u00fcnd\u0259lik h\u0259yat t\u0259rzi, etnoqrafik m\u0259qamlar, musiqi v\u0259 folklor n\u00fcmun\u0259l\u0259ri izl\u0259yicil\u0259rd\u0259 canl\u0131 maraq oyad\u0131r.<\/b><\/p>\n<p>M\u0259s\u0259l\u0259n, rus icmas\u0131ndan Anastasiya Lavrinan\u0131n h\u0259m icma il\u0259 ba\u011fl\u0131, h\u0259m d\u0259 \u00fcmumilikd\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n ictimai-siyasi v\u0259 m\u0259d\u0259ni-humanitar h\u0259yat\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131 payla\u015f\u0131mlar\u0131 diqq\u0259t \u00e7\u0259kir.<\/p>\n<p>\u201cDodo\u201d q\u0259zetinin t\u0259sis\u00e7isi v\u0259 ba\u015f redaktoru \u0130rad\u0259 M\u0259likovan\u0131n h\u0259m q\u0259zetin, h\u0259m d\u0259 \u015f\u0259xsi sosial \u015f\u0259b\u0259k\u0259 hesab\u0131ndan etdiyi payla\u015f\u0131mlar tal\u0131\u015flar\u0131n sosial-m\u0259d\u0259ni inki\u015faf\u0131 il\u0259 yana\u015f\u0131, dig\u0259r xalqlarla \u00fcnsiyy\u0259ti v\u0259 Az\u0259rbaycandak\u0131 sabit etnom\u00fchiti t\u0259r\u0259nn\u00fcm edir.<\/p>\n<p>L\u0259zgi icmas\u0131ndan S\u0259daq\u0259t K\u0259rimovan\u0131n h\u0259m Az\u0259rbaycan, h\u0259m d\u0259 l\u0259zgi dilind\u0259 payla\u015f\u0131mlar\u0131 izl\u0259yicil\u0259ri t\u0259r\u0259find\u0259n m\u00fcsb\u0259t qar\u015f\u0131lan\u0131r.<\/p>\n<p>Hap\u0131t icmas\u0131ndan \u0130ld\u0131r\u0131m M\u0259simovun (\u0130smay\u0131ll\u0131, Mollaqas\u0131ml\u0131 k\u0259ndi) Facebook hesab\u0131nda h\u0259m m\u0259nsub oldu\u011fu xalq\u0131n ad\u0131, h\u0259m d\u0259 ya\u015fad\u0131qlar\u0131 k\u0259ndl\u0259 ba\u011fl\u0131 payla\u015f\u0131mlar \u015f\u0259b\u0259k\u0259 istifad\u0259\u00e7il\u0259ri t\u0259r\u0259find\u0259n maraqla izl\u0259nilir.<\/p>\n<p>\u201cRonahi\u201d K\u00fcrd M\u0259d\u0259niyy\u0259t M\u0259rk\u0259zinin r\u0259smi sosial \u015f\u0259b\u0259k\u0259 hesab\u0131nda v\u0259 qurumun s\u0259dr m\u00fcavini Emin Xanlarovun statuslar\u0131 Az \u0259rbaycanda sabit etnom\u00fchiti v\u0259 birg\u0259ya\u015fay\u0131\u015f\u0131 \u00f6z\u00fcnd\u0259 \u0259ks etdirir.<\/p>\n<p>Bu kimi n\u00fcmun\u0259l\u0259ri kifay\u0259t q\u0259d\u0259r geni\u015fl\u0259ndir\u0259 v\u0259 say\u0131n\u0131 art\u0131ra da bil\u0259rik. Bu c\u00fcr m\u0259zmunlar h\u0259m d\u0259 r\u0259smi t\u0259qdimatdan daha \u00e7ox s\u0259mimiyy\u0259t yarad\u0131r v\u0259 azl\u0131\u011f\u0131n kimliyini daha dol\u011fun \u015f\u0259kild\u0259 ifad\u0259 edir. Sirr deyil ki, sosial \u015f\u0259b\u0259k\u0259 istifad\u0259\u00e7il\u0259ri m\u0259hz real h\u0259yat v\u0259 insanlarla ba\u011fl\u0131 hekay\u0259l\u0259r\u0259 daha tez reaksiya verirl\u0259r.<\/p>\n<p>Dig\u0259r m\u00fch\u00fcm m\u0259s\u0259l\u0259 g\u0259ncl\u0259rin sosial media bacar\u0131qlar\u0131n\u0131n art\u0131r\u0131lmas\u0131d\u0131r. \u018fks\u0259r hallarda milli azl\u0131qlardan olan g\u0259ncl\u0259r texnologiyaya daha yax\u0131n olsalar da, bu bacar\u0131qlardan sistemli \u015f\u0259kild\u0259 istifad\u0259 etmirl\u0259r. \u018fg\u0259r istifad\u0259 ets\u0259l\u0259r, m\u0259nsub olduqlar\u0131 azl\u0131qlar\u0131n h\u0259yat\u0131nda f\u0259all\u0131qlar\u0131 artar v\u0259 m\u0259d\u0259ni prosesl\u0259rin birba\u015fa i\u015ftirak\u00e7\u0131s\u0131na \u00e7evril\u0259rl\u0259r.<\/p>\n<p>Sosial \u015f\u0259b\u0259k\u0259l\u0259rd\u0259 r\u0259smi v\u0259 qeyri-r\u0259smi hesablar\u0131n yarad\u0131lmas\u0131 da m\u00fch\u00fcm faktorlardand\u0131r. Daha yax\u015f\u0131 olar ki, bu platformalar milli azl\u0131qlara m\u0259xsus ictimai birlikl\u0259r v\u0259 m\u0259d\u0259ni m\u0259rk\u0259zl\u0259r t\u0259r\u0259find\u0259n yarad\u0131ls\u0131n, payla\u015f\u0131mlar da d\u0259qiql\u0259\u015fdirildikd\u0259n sonra ictimail\u0259\u015fdirilsin. Bu c\u00fcr yana\u015fma m\u0259suliyy\u0259t hissini d\u0259 art\u0131r\u0131r, kim n\u0259 g\u0259ldi payla\u015fm\u0131r. Haz\u0131rda h\u0259min m\u0259rk\u0259zl\u0259r Bak\u0131 Beyn\u0259lxalq Multikulturalizm M\u0259rk\u0259zi v\u0259 M\u0259d\u0259niyy\u0259t Nazirliyi (folklor ansambllar\u0131, teatrlar v\u0259 s.) il\u0259 s\u0131x t\u0259masdad\u0131rlar. H\u0259r iki d\u00f6vl\u0259t qurumu onlara bu istiqam\u0259td\u0259 texniki yard\u0131m da g\u00f6st\u0259r\u0259 bil\u0259r. H\u0259tta m\u0259rh\u0259l\u0259li formada bu prosesi Az\u0259rbaycanda ya\u015fayan b\u00fct\u00fcn milli azl\u0131qlara m\u0259xsus ictimai birlikl\u0259rd\u0259 v\u0259 m\u0259d\u0259ni m\u0259rk\u0259zl\u0259rd\u0259 h\u0259yata ke\u00e7irm\u0259k m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. Milli azl\u0131qlar\u0131n kompakt ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 rayonlarda icra hakimiyy\u0259tl\u0259ri v\u0259 b\u0259l\u0259diyy\u0259l\u0259r d\u0259 \u00f6lk\u0259d\u0259 sabit etnom\u00fchit namin\u0259 bu i\u015fin qulpundan yap\u0131\u015fa bil\u0259rl\u0259r.<\/p>\n<p>\u018flb\u0259tt\u0259, d\u00f6vl\u0259t haz\u0131rda \u00f6lk\u0259d\u0259 ya\u015fayan 20-d\u0259n \u00e7ox milli azl\u0131q, azsayl\u0131 xalq v\u0259 etnik qrupun sayt v\u0259 q\u0259zetl\u0259rini maliyy\u0259l\u0259\u015fdirmir (m\u00fcst\u0259qilliyin ilk ill\u0259rind\u0259 bel\u0259 hallar olub). Haz\u0131rda bu problemin h\u0259lli maddi n\u00f6qteyi-n\u0259z\u0259rd\u0259n m\u00fcmk\u00fcn deyil. Amma d\u00f6vl\u0259t qurumlar\u0131 sosial platformalarda onlar\u0131n aktiv f\u0259aliyy\u0259tin\u0259 \u0259n az\u0131 texniki d\u0259st\u0259k ver\u0259 bil\u0259r.<\/p>\n<p>Facebook, Instagram, YouTube v\u0259 TikTok kimi platformalarda milli azl\u0131qlara m\u0259xsus s\u0259hif\u0259l\u0259rin m\u00f6vcudlu\u011fu m\u0259lumatlar\u0131n sistemli v\u0259 m\u00fcnt\u0259z\u0259m payla\u015f\u0131lmas\u0131na \u015f\u0259rait yarada bil\u0259r. Bu s\u0259hif\u0259l\u0259r milli azl\u0131qlar\u0131n x\u0259b\u0259rl\u0259rini, t\u0259dbirl\u0259rini, tarixi v\u0259 m\u0259d\u0259ni materiallar\u0131n\u0131 bir platformada toplamaqla yana\u015f\u0131, k\u0259nar auditoriya \u00fc\u00e7\u00fcn d\u0259 etibarl\u0131 m\u0259nb\u0259 rolunu oynaya bil\u0259r. M\u0259s\u0259l\u0259n, Samur L\u0259zgi Milli M\u0259d\u0259ni M\u0259rk\u0259zi bu istiqam\u0259td\u0259 maraql\u0131 payla\u015f\u0131mlar edir. Sah\u0259nin t\u0259dqiqat\u00e7\u0131lar\u0131 v\u0259 milli azl\u0131qlar m\u00f6vzusunda yazan jurnalistl\u0259r d\u0259 asanl\u0131qla bu m\u0259lumatlardan istifad\u0259 ed\u0259 bil\u0259rl\u0259r.<\/p>\n<p>F\u0259rdi s\u0259hif\u0259l\u0259rin yarad\u0131lmas\u0131 t\u0259hl\u00fck\u0259li deyil, amma informasiya istehsal\u0131nda, foto v\u0259 videolar\u0131n m\u0259zmununda qeyri-d\u0259qiqlik yarada, x\u00fcsus\u0259n d\u0259 tarix v\u0259 maddi-m\u0259d\u0259ni irsl\u0259 ba\u011fl\u0131 t\u0259qdimatlar subyektiv ola bil\u0259r. H\u0259r payla\u015f\u0131m\u0131n arxas\u0131nda t\u0259sdiql\u0259nmi\u015f m\u0259nb\u0259nin olmas\u0131 f\u0259rdi s\u0259hif\u0259 sahibl\u0259ri \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259l\u00e7atan olmaya bil\u0259r. H\u0259r k\u0259ndd\u0259n, qrupdan v\u0259 ya ail\u0259d\u0259n bir ne\u00e7\u0259 f\u0259al \u015f\u0259xsin m\u00fct\u0259madi olaraq foto, video v\u0259 m\u0259lumat \u00f6t\u00fcrm\u0259si sosial media s\u0259hif\u0259l\u0259rinin canl\u0131 qalmas\u0131n\u0131 t\u0259min ets\u0259 d\u0259, d\u0259qiqlik bax\u0131m\u0131ndan probleml\u0259r yarada bil\u0259r.<\/p>\n<p>Ara\u015fd\u0131rmalar zaman\u0131 qar\u015f\u0131m\u0131za \u00e7\u0131xan maraql\u0131 m\u0259qamlardan biri d\u0259 m\u0259zmunlar\u0131n \u00e7oxdilli t\u0259qdimat\u0131d\u0131r. Bu yana\u015fma milli azl\u0131qlar\u0131n sosial mediada t\u0259sir dair\u0259sini xeyli geni\u015fl\u0259ndirir. Materiallar\u0131n h\u0259m ana dilind\u0259 (dey\u0259k ki, l\u0259zgi, tal\u0131\u015f), h\u0259m Az\u0259rbaycan dilind\u0259, h\u0259m d\u0259 dig\u0259r dill\u0259rd\u0259 (rus, ingilis, frans\u0131z) payla\u015f\u0131lmas\u0131 yerli auditoriya il\u0259 yana\u015f\u0131, beyn\u0259lxalq izl\u0259yicil\u0259r\u0259 d\u0259 \u00e7\u0131x\u0131\u015f imkan\u0131 yarad\u0131r. Bu yana\u015fma onlar\u0131n m\u0259d\u0259niyy\u0259tl\u0259rinin qlobal s\u0259viyy\u0259d\u0259 tan\u0131nmas\u0131na da \u015f\u0259rait yarad\u0131r.<\/p>\n<p>Milli azl\u0131qlar m\u0259d\u0259ni d\u0259y\u0259rl\u0259rini m\u00fcasir trendl\u0259rl\u0259 birl\u0259\u015fdirm\u0259kl\u0259 sosial \u015f\u0259b\u0259k\u0259l\u0259rd\u0259 daha \u00e7ox diqq\u0259t \u00e7\u0259k\u0259 bil\u0259rl\u0259r. Xal\u00e7a nax\u0131\u015flar\u0131 (QHT-l\u0259r\u0259 D\u00f6vl\u0259t D\u0259st\u0259yi Agentliyinin k\u00f6m\u0259yi il\u0259 tat icmas\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131 haz\u0131rlad\u0131\u011f\u0131m\u0131z q\u0131sa film YouTube, TikTok v\u0259 Instagram-da viral olmu\u015fdu), folklor motivl\u0259ri (avarlar\u0131n musiqi s\u0259hif\u0259l\u0259ri), yerli l\u0259hc\u0259l\u0259r (televiziyalar\u0131m\u0131zda komediya aktyorlar\u0131n\u0131n tez-tez m\u00fcraci\u0259t etdiyi m\u00f6vzu), \u0259n\u0259n\u0259vi geyim v\u0259 f\u0259aliyy\u0259tl\u0259r m\u00fcasir vizual \u00fcslubda, q\u0131sa v\u0259 dinamik formatda t\u0259qdim edildikd\u0259 (reels videolar\u0131) daha geni\u015f auditoriyaya \u00e7at\u0131r. Bel\u0259 yana\u015fma \u0259n\u0259n\u0259 il\u0259 m\u00fcasirlik aras\u0131nda k\u00f6rp\u00fc yarad\u0131r v\u0259 m\u0259d\u0259niyy\u0259ti ya\u015fayan d\u0259y\u0259r kimi g\u00f6st\u0259rir.<\/p>\n<p>Sosial \u015f\u0259b\u0259k\u0259l\u0259r azsayl\u0131 xalqlar \u00fc\u00e7\u00fcn sad\u0259c\u0259 payla\u015f\u0131m platformas\u0131 deyil, strateji al\u0259t olmal\u0131d\u0131r. D\u00fczg\u00fcn planlama, g\u0259ncl\u0259rin f\u0259all\u0131\u011f\u0131, davaml\u0131 m\u0259zmun istehsal\u0131 v\u0259 m\u00fcasir yana\u015fma say\u0259sind\u0259 bu al\u0259t m\u0259d\u0259ni irsin qorunmas\u0131na, tan\u0131d\u0131lmas\u0131na v\u0259 g\u0259l\u0259c\u0259k n\u0259sill\u0259r\u0259 \u00f6t\u00fcr\u00fclm\u0259sin\u0259 g\u00fccl\u00fc t\u00f6hf\u0259 ver\u0259 bil\u0259r. Bu h\u0259m d\u0259 dezinformasiyan\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 alar, Az\u0259rbaycanda m\u00f6vcud olan sabit etnom\u00fchit\u0259 v\u0259 birg\u0259ya\u015fay\u0131\u015fa m\u00fcsb\u0259t t\u0259sir g\u00f6st\u0259r\u0259r. Prosesin multikultural subyektl\u0259r t\u0259r\u0259find\u0259n idar\u0259 olunmas\u0131 is\u0259 qeyd olunan m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259r\u0259 ayr\u0131ca d\u0259y\u0259r qata bil\u0259r.<\/p>\n<p><b>Bu yaz\u0131 \u201cKamillik V\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131n H\u00fcquqi Maarifl\u0259ndirilm\u0259si\u201d \u0130ctimai Birliyinin Qeyri-H\u00f6kum\u0259t T\u0259\u015fkilatlar\u0131na D\u00f6vl\u0259t D\u0259st\u0259yi Agentliyinin maliyy\u0259 yard\u0131m\u0131 il\u0259 h\u0259yata ke\u00e7irdiyi \u201cVirtual m\u0259kanda etnom\u0259d\u0259ni sabitlik v\u0259 t\u0259xribatlar\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131n al\u0131nmas\u0131 t\u0259\u015f\u0259bb\u00fcsl\u0259rin\u0259 d\u0259st\u0259k\u201d layih\u0259si \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 haz\u0131rlan\u0131b.<\/b><\/p>\n<p><b>Lal\u0259 Zahidq\u0131z\u0131<\/b><\/p>\n<p><strong>multikultural.az<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Bu g\u00fcn milli azl\u0131qlar \u00fc\u00e7\u00fcn sosial media t\u0259kc\u0259 \u00fcnsiyy\u0259t vasit\u0259si deyil, h\u0259m d\u0259 m\u0259d\u0259ni irsin qorunmas\u0131 v\u0259 kimlikl\u0259rinin g\u0259l\u0259c\u0259k n\u0259sill\u0259r\u0259 \u00f6t\u00fcr\u00fclm\u0259si bax\u0131m\u0131ndan strateji \u0259h\u0259miyy\u0259t da\u015f\u0131y\u0131r. Bu imkanlardan s\u0259m\u0259r\u0259li istifad\u0259 etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn ilk n\u00f6vb\u0259d\u0259 multikultural subyektl\u0259r \u00f6z m\u0259d\u0259niyy\u0259tl\u0259rin\u0259 v\u0259 d\u0259y\u0259rl\u0259rin\u0259 uy\u011fun r\u0259q\u0259msal m\u0259zmun yaratmal\u0131d\u0131rlar. Q\u0131sa videolar, hekay\u0259l\u0259r, g\u00fcnd\u0259lik h\u0259yat t\u0259rzi, etnoqrafik m\u0259qamlar, musiqi v\u0259 folklor n\u00fcmun\u0259l\u0259ri [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":9122,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[48,75,34],"tags":[],"class_list":["post-9121","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-mdniyyt","category-multikulturalizm","category-ziyalilarimiz"],"translation":{"provider":"WPGlobus","version":"3.0.2","language":"az","enabled_languages":["tl","az"],"languages":{"tl":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"az":{"title":false,"content":false,"excerpt":false}}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/dodoqezeti.az\/az\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9121","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/dodoqezeti.az\/az\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/dodoqezeti.az\/az\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dodoqezeti.az\/az\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dodoqezeti.az\/az\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=9121"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/dodoqezeti.az\/az\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9121\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":9124,"href":"https:\/\/dodoqezeti.az\/az\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9121\/revisions\/9124"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dodoqezeti.az\/az\/wp-json\/wp\/v2\/media\/9122"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/dodoqezeti.az\/az\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=9121"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/dodoqezeti.az\/az\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=9121"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/dodoqezeti.az\/az\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=9121"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}